Ondernemers uit onze grensregio’s luiden noodklok: leefbaarheid staat op het spel
CRAFT biedt samen met een brede coalitie van brancheorganisaties en ondernemersverenigingen vandaag een petitie aan de vaste Kamercommissie voor Economische Zaken aan (zie hier de petitietekst). De boodschap is helder: de leefbaarheid van de Nederlandse grensregio’s staat onder druk. Steeds meer Nederlanders rijden naar Duitsland of België voor hun dagelijkse boodschappen. Het gevolg: winkelsluitingen, banenverlies en een verschalend voorzieningenniveau. De ondernemers roepen op de accijnzen en btw te gaan harmoniseren met de landen om ons heen. En qua inflatie en zaken als personeelspremies, OZB en andere kostenverhogende factoren niet uit de pas te lopen met grenslanden.
Oproep aan de politiek
De coalitie roept de Tweede Kamer op tot stabiliteit en voorspelbaarheid van beleid. Concreet vragen de ondernemers om geen verdere verhoging van accijnzen en btw, harmonisatie van tarieven met de buurlanden op termijn en periodieke monitoring van de grensdetailhandel. Daarnaast pleiten zij voor samenwerking tussen Rijk, provincies, gemeenten en brancheorganisaties om de grensregio’s te ondersteunen.
Behoud leefbaarheid
Door hogere accijnzen en btw in Nederland en een inflatie die hoger ligt dan in Duitsland groeit het prijsverschil met onze buurlanden. Supermarkten en horeca in de brede grensregio’s zien hun klanten vertrekken naar Duitse en Belgische gelegenheden en winkels. Die ontwikkeling raakt niet alleen ondernemers. De lokale supermarkt is vaak het kloppend hart van een dorp of wijk. Behoud de winkel, dan blijven ook de ontmoetingen, de werkgelegenheid en het perspectief voor jongeren. Scholen krijgen meer leerlingen. Sportclubs behouden hun sponsors enz.
Het probleem reikt verder dan de grensstreek alleen
Opvallend is dat de gevolgen van het prijsverschil steeds verder het land in reiken. Waar voorheen alleen inwoners van grensgemeenten naar België of Duitsland reden, maken nu ook consumenten uit de provincies Utrecht en zelfs Noord-Holland de trip. Hiermee verschuiven onze grensregio’s en worden deze veel groter, en waar ‘de Randstad’ het verst weg ligt van de grens. De afstand van Utrecht naar Duitse supermarkten bedraagt nog geen anderhalf uur rijden.
(Levensmiddelen)winkels en horeca: onmisbaar voor de gemeenschap
Uit onderzoek van Panteia (2023) blijkt dat 69 procent van de ondernemers zich actief inzet voor de lokale gemeenschap. Driekwart sponsort sportclubs, scholen en culturele verenigingen. De verkoop van levensmiddelen is daarbij een cruciale schakel. Het is de plek waar ouderen hun buren treffen, waar jongeren hun eerste bijbaan vinden en waar lokale producenten hun waren verkopen. Als een winkel waar levensmiddelen worden verkocht verdwijnt, verdwijnt er meer dan ‘gewoon een winkel’.
Brede coalitie van bezorgde ondernemers
De problemen beperken zich niet tot de levensmiddelenwinkels. Tankstations zien automobilisten massaal de grens oversteken voor goedkopere brandstof. Slijterijen verliezen klanten aan Belgische en Duitse drankwinkels waar accijnzen op alcohol aanzienlijk lager liggen. Ook andere winkeliers in de detailhandel zien hun omzet teruglopen doordat als gevolg van de trek naar buurlanden ook die zaken daar worden gekocht.
Al deze ondernemers hebben zich verenigd in de coalitie Steun Onze Grensregio’s. Zij bieden een petitie aan om ervoor te zorgen dat de grensregio’s aantrekkelijk blijven ten opzichte van de buitenlandse concurrentie. Want als de levensmiddelenwinkel, het tankstation en het café de deuren aantrekkelijk blijft, komt de leefbaarheid van de hele lokale gemeenschap vitaler uit. Ondernemers zorgen graag voor de leefbaarheid in grensregio’s, maar dan moet ondernemen binnen een gelijker speelveld wel mogelijk zijn.
Roel Heerschap, Jumbo ondernemer in de grensstreek: “mijn supermarkt is meer dan een winkel; het is een ontmoetingsplek voor het dorp. Als deze verdwijnt door oneerlijke concurrentie over de grens, raakt dat niet alleen ondernemers maar de hele gemeenschap.”
Laat de grensregio weer bloeien!

Op de foto staan alle aanwezige branche-vertegenwoordigers, en enkele Tweede Kamerleden (Jan Schoonis D66, Maes Van Lanschot CDA en Erwin Prickaertz PVV)





